قراردادها

تخلیهٔ ملک تجاری تخریب‌شده برای تجدید بنا؛ حق کسب و پیشهٔ مستأجر از بین می‌رود؟

قاعدهٔ مستخرج

با تخریب ملک تجاری، اجاره منفسخ نمی‌شود بلکه به‌طور نسبی معلق می‌ماند. حق کسب و پیشهٔ مستأجر تا تخلیه باقی است. موجر نه مستحق اجاره‌بهای دورهٔ تعلیق است و نه ملزم به تجدید بنا. حکم تخلیه برای تجدید بنا با حفظ حق کسب و پیشه صادر می‌شود.

ماجرا و رأی

بر پایهٔ خلاصهٔ منبع، دادگاه اجاره را معلق دانست، نه منفسخ، و تخلیه برای تجدید بنا را با حفظ حق کسب و پیشهٔ مستأجر پذیرفت.

تحلیل

پرسش اصلی این است که آیا تلف عین مستأجره در ملک تجاری، به‌طور خودکار اجاره را منحل می‌کند و حق کسب و پیشه را از بین می‌برد. این رأی پاسخ منفی داده است. نتیجه به سود مستأجر قدیمی است: حق مالی او با تخریب ساختمان از بین نمی‌رود. در عین حال موجر هم از تعهد بازسازی و از پرداخت اجاره‌بها در دورهٔ تعلیق معاف است.

استناد دقیق به این رأی، پس از دسترسی به متن کامل و تعیین قانون حاکم بر رابطهٔ استیجاری ممکن است؛ به‌ویژه اینکه رابطه مشمول قانون روابط موجر و مستأجر ۱۳۵۶ باشد یا نه.

پرسش‌های متداول

اگر مغازه‌ام تخریب شود، سرقفلی یا حق کسب و پیشه‌ام از بین می‌رود؟

در این رأی، دادگاه حق کسب و پیشه را تا زمان تخلیه باقی دانست و اجاره را معلق، نه منفسخ، تلقی کرد.

این تحلیل صرفاً برای اطلاع‌رسانی حقوقی منتشر شده و جایگزین مشاورهٔ اختصاصی نیست؛ رأی قضایی در هر پرونده وابسته به وقایع و ادلهٔ همان پرونده است و جز آرای وحدت رویه، برای دادگاه‌های دیگر الزام‌آور نیست. › بازگشت به فهرست تحلیل دادنامه